నమస్తే ఫ్రెండ్స్! స్టాక్ మార్కెట్ (Stock Market) లేదా బిజినెస్ న్యూస్ చూస్తున్నప్పుడు ‘ఈక్విటీ షేర్లు’ (Equity Shares) మరియు ‘ప్రెఫరెన్షియల్ షేర్లు’ (Preferential Shares) అనే పదాలు వినే ఉంటారు. ఈ రెండూ కంపెనీలో భాగస్వామ్యాన్ని ఇచ్చేవే అయినా, వీటి మధ్య చాలా ఆసక్తికరమైన తేడాలు ఉన్నాయి. ఒక స్నేహితుడిలా వీటిని చాలా సింపుల్‌గా డిస్కస్ చేద్దాం.

దీన్ని సులభంగా అర్థం చేసుకోవడానికి ఒక చిన్న పోలిక చూద్దాం. ఈక్విటీ షేర్ హోల్డర్లు అంటే కంపెనీకి అసలైన ‘ఇంటి యజమానులు’ (Owners) లాంటివారు. ప్రెఫరెన్షియల్ షేర్ హోల్డర్లు అంటే కంపెనీకి వచ్చే ‘VIP అతిథులు’ (VIP Guests) లాంటివారు.

1. ఈక్విటీ షేర్లు అంటే ఏంటి? (What are Equity Shares?)
మనం సాధారణంగా జెరోధా లేదా అప్స్టాక్స్ లాంటి యాప్స్ ద్వారా మార్కెట్లో కొనే షేర్లన్నీ ఈక్విటీ షేర్లే.

• నిజమైన యాజమాన్యం (True Ownership): ఇవి కొంటే నువ్వు కంపెనీలో ఒక భాగస్వామివి అవుతావు.
• ఓటింగ్ హక్కులు (Voting Rights): కంపెనీలో ఏవైనా పెద్ద నిర్ణయాలు తీసుకునేటప్పుడు నీకు ఓటు వేసే హక్కు ఉంటుంది.
• హై రిస్క్ – హై రిటర్న్ (High Risk, High Reward): కంపెనీ విపరీతంగా లాభపడితే నీ షేర్ వాల్యూ (Capital Appreciation) ఆకాశానికి చేరుతుంది. ఒకవేళ నష్టపోతే నీ డబ్బు కూడా తగ్గుతుంది.

2. ప్రెఫరెన్షియల్ షేర్లు అంటే ఏంటి? (What are Preferential Shares?)
వీటి పేరులోనే ఉంది ‘ప్రెఫరెన్స్’ (Preference) అంటే వీరికి కంపెనీ కొన్ని విషయాల్లో మొదటి ప్రాధాన్యత ఇస్తుంది. ఇవి సాధారణంగా సామాన్య ఇన్వెస్టర్లకు కాకుండా పెద్ద సంస్థలకు జారీ చేస్తారు.

• ఫిక్స్‌డ్ డివిడెండ్ (Fixed Dividend): కంపెనీకి లాభాలు వచ్చినప్పుడు, మొదట వీరికి ఒక నిర్దిష్టమైన శాతం డివిడెండ్ (Dividend) ఇచ్చేసాకే, మిగిలిన డబ్బును ఈక్విటీ షేర్ హోల్డర్లకు పంచుతారు.
• ఓటింగ్ హక్కులు ఉండవు (No Voting Rights): వీరు కంపెనీ నిర్ణయాల్లో ఓటు వేయలేరు.
• లిక్విడేషన్ ప్రాధాన్యత (Liquidation Preference): ఒకవేళ కంపెనీ ఎప్పుడైనా దివాలా తీసి మూసివేసే పరిస్థితి వస్తే, ఆస్తులు అమ్మగా వచ్చిన డబ్బును మొదట అప్పులు తీర్చడానికి, ఆ తర్వాత ఈ ప్రెఫరెన్షియల్ షేర్ హోల్డర్లకే ఇస్తారు. వీరికి ఇచ్చాక ఏమైనా మిగిలితేనే ఈక్విటీ ఓనర్లకు వస్తుంది.

సాధారణంగా ఎక్కువ లాభాలు ఆశించే లాంగ్ టర్మ్ ఇన్వెస్టర్లు ఈక్విటీ వైపు మొగ్గు చూపుతారు!